Cemil Topuzlu Caddesi Funda Çıkmazı Sok. Akis Apartmanı No: 11/2 Caddebostan Kadıköy İstanbul
0 216 411 00 55 - 0 530 011 32 34 isiten34@gmail.com

Özgül Öğrenme Güçlüğü

DEHB’na sıklıkla eşlik eden diğer bir bozukluk:   ÖZGÜL ÖĞRENME GÜÇLÜĞÜ Özgül öğrenme güçlüğü (ÖÖG), bireylerin standart testlerde, okuma, yazma ya da matematik alanında yaş, zekâ ve eğitim düzeylerine göre beklenenin önemli ölçüde altında olmasıdır. Özgül öğrenme güçlüğü ya da öğrenme bozukluğu terimi,

  • “Disleksi” (okuma alanında güçlük),
  • “Disgrafi” (yazı alanında güçlük) ya da
  • “Diskalkuli” (matematik alanında güçlük)
  • “Mikst Tip” olarak da bilinen terimlerin hepsini içinde

barındırmaktadır.   Öğrenme, algılama, organize etme, depolama ve gerektiğinde bilgiyi göstermeyi içeren, bilginin kazanılması işlevidir. Bu tanıma göre önce bilgi beyne ulaşmalı (girdi), sonra organize edilmeli, anlaşılmalı (bütünleme), ardından depolanmalı (bellek) ve gerektiğinde dışarı verilmeli yani kullanılmalıdır (çıktı). Öğrenme sürecinde yaşanan bu aşamalardan birinde ya da birkaçında bir sorun olduğunda ÖÖG ortaya çıkar.   Özgül öğrenme güçlüğü nedenleri nelerdir?   ÖÖG’nin nedenleri henüz tam olarak bilinmemekle birlikte, merkezi sinir sisteminin işleyiş bozukluğundan kaynaklandığı ve yapısal olduğu düşünülmektedir. ***Kesinlikle zekâ geriliği değildir. ÖÖG tanısının konması için bireyin zekâ düzeyinin normal sınırlarda (ya da normalden üstün ) olması beklenmektedir. ÖÖG’de yaşıtları düzeyinde okuyup yazamaması ya da matematik alanında güçlükler en belirgin özelliklerdir. Bununla beraber ÖÖG olan bireylerin sıklıkla sağını solunu öğrenememe, okuduğunu anlamama, aktarmak istediğini iyi ifade edememe, sıralama yapamama, zaman kavramlarını öğrenememe gibi güçlükler yaşadıkları da görülmektedir. Aynı zamanda bu sorunun etkileri, yaşamın tüm alanlarında da gözlemlenebilir. Çocukların sosyal ve sportif etkinliklere katılmalarını, arkadaş ve aile içi ilişkilerini sağlıklı sürdürebilmelerini bütünüyle etkilemektedir. Yaşanılan başarısızlık ve hayal kırıklıkları zaman zaman kaygı bozuklukları ve depresyon gibi başka hastalıklara da neden olabilir.   ÖÖG tanısı, standart testler aracılığı ile ruh sağlığı alanında çalışan uzmanlar tarafından konulmaktadır. Okul öncesi dönemde bazı belirtiler olmasına karşın, genellikle okul çağındaki çocukların %15-20’sine bu tanı konmaktadır. Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) ile birlikte görülebilir ancak bu ikisi kesinlikle farklı bozukluklardır.   ÖÖG yaşam boyu süren bir bozukluktur, psiko-eğitsel bir yaklaşımla ele alınmazsa kendiliğinden düzelmez.   *Sadece ÖÖG’ye özgü ilaç tedavisi ya da özel bir diyeti yoktur.   Yaş ilerledikçe bireyler güçlüklerinin farkında olup kendilerine öğrenme stratejileri geliştirir ve yaşamlarını kolaylaştırabilirler. ÖÖG olan bir ilk 4. sınıf öğrencisinin yazısı ÖÖG olan bir ilk 3. sınıf öğrencisinin yazısı   Özgül Öğrenme Güçlüğü Olan Çocukların özellikleri;

  1. Okuma / yazma alanında
  • Okurken ya da yazarken harflerin ya da sayıların yönünü ters yazma,
  • kelimeleri sondan başa doğru, sanki aynadan görüyormuş gibi yazma
  • Kelimeleri tersten okuyup yazma (ev yerine ve)
  • Harf atlayarak, kelimeyi eksik yazma, noktalı ve noktasız harfleri yanlış yazma
  • Okurken ya da yazarken harf karıştırma (b yerine d)
  • Okurken sıklıkla bulunduğu yeri kaybetme ya da satır atlama
  • Yazı yazarken çok çabuk yorulma
  1. Matematik Alanında
  • Sayıları ve matematik sembollerini öğrenememe
  • Basit işlemleri öğrenememe
  • Problemi anlayıp işleme geçirmede güçlük
  • Çarpım tablosunu ezberleyememe

III. Diğer alanlarda

  • Dün / bugün / yarın kavramlarını zor öğrenme, doğru kullanamama
  • Saati zor öğrenme
  • Sağını solunu öğrenememe
  • Alfabenin harflerini, ayları, günleri sırasıyla öğrenememe
  • Yaşadığı bir olayı, seyrettiği bir filmi sırasıyla aktaramama
  • Çevreyi çok iyi tanıdığı halde yön bulmada güçlük yaşama
  • Masanın üzerine ya da çekmecede duran gözünün önündeki eşyayı

bulamama İlkokul 2. sınıf öğrencisinin saat çizimi ÖÖG olan bir ilkokul 2. sınıf öğrencisinin saat çizimi     Çocuğum ÖÖG Sorunlarından Hangisini Yaşıyor?   Her çocuğun ÖÖG’si farklıdır. Çocuğun güçlü ve güçsüz alanları belirlenip, çocuğa ona göre yaklaşılmalıdır. ÖÖG olan çocukların anne babalarına bazı öneriler Özgül Öğrenme Güçlüğü (ÖÖG), tembellik ya da sorumsuzluk değildir. Zekâ geriliği hiç değildir. Çoğu zaman birlikte görülse de Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğundan farklı bir güçlüktür. Çocuğunuza ÖÖG tanısı konulduysa, bunun bir güçlük olduğunu kabul edin. “İstemediği için yapmıyor, istese her şeyi başarır” düşüncesinden kendinizi kurtarın. ÖÖG hakkında bilgi sahibi olmaya çalışın, çocuğunuzun kardeşlerine, öğretmenine ve çevrenize bu güçlük hakkında bilgi verin. Ruh sağlığı kliniklerinden, özel öğretmenlerden destek alın. Kendi başınıza bu sorunla baş etmeye çalışmayın. Eşlik eden başka psikiyatrik sorunlar varsa, bunun için gerekli olan tedaviyi ertelemeyin. ÖÖG olan çocuklar belli etmeseler bile güçlüklerinin ve okuma yazma konusunda sınıftaki diğer arkadaşlarının gerisinde olduklarının farkındadırlar ve ister inanın ister inanmayın bunun için kendilerini kötü hissetmektedirler. Bu da çoğu zaman kaçınma davranışı göstermelerine, derse katılmakta isteksiz olmalarına, ödev yapmak istememelerine neden olmaktadır. ÖÖG olan çocukların zekâları normal düzeyde ya da üzerindedir. Bu nedenle bazı alanlarda (derslerde) başarılı olur ya da sizi şaşırtıcı kıvraklıkta cevaplar verebilirken, okuma yazma konusunda ya da kendini ifade etmede yaşının çok altında performans gösterebilirler. Bu durumun sizi şaşırtmasına ya da öfkelendirmesine izin vermeyin. ÖÖG olan birçok çocuk, sayıları tanımada, çarpım tablosunu öğrenmede, basit matematik sembollerini ayırt etmede güçlük yaşarlar. Öte yandan, ÖÖG olan çocukların bir kısmı da okuma yazmada çok kötü iken, hala harfleri öğrenememişken, matematik alanında çok parlak olabilir. Bu, “matematiği başardığına göre istese okumayı da yapar, demek ki istemiyor, önem vermiyor” diye düşünmenize neden olabilir. Lütfen unutmayın ki, bu durum isteğe bağlı değildir. Çocuğunuzun öğretmeni ile işbirliği içinde olun. Bu durumun bir güçlük olduğunu açıklayın, gerekirse ruh sağlığı uzmanınız ile görüşmelerini sağlayın, kitap, broşür gibi bilgilerle öğretmeninizi güçlendirin. Evde birlikte ders çalışmak ebeveyn – çocuk ilişkisini yıpratmaya başladıysa lise mezunu ya da üniversite öğrencisi bir abla ya da ağabeyden günlük ödevleri yaptırma konusunda yardım alın. İlk zamanlar çocuğunuzla birlikte ders çalışmanız, ödev yapmanız gerekebilir, ona eşlik edin, nasıl yapacağını gösterip denetleyin ama onun yerine yapmayın. Ders çalışma ortamının sessiz, düzenli olmasına, kısa sürelerle çalışıp kısa molalar vermeye özen gösterin. Okuması için siz örnek olun. Evde herkesin katıldığı günlük okuma saatleri ayarlayın. İlk başlarda her gün 10 dakikalık okuma saatleri sıkılmadan, düzenli okuma alışkanlığı sağlamasına yardımcı olur, daha sonra süreyi yavaş yavaş arttırabilirsiniz. Yüksek sesle okumasını isteyin, o okurken siz mutlaka dinleyin. Boş zamanlarınızda ailece hep birlikte kelime oyunları (adam asmaca, isim / şehir, kelimenin son harfiyle başlayan yeni bir kelime türetme gibi) oynamak çocuğunuzun dikkatini arttırır, harfleri tanımasına yardımcı olur, en önemlisi de birlikte keyifli zaman geçirmeniz ilişkinizi güçlendirir. Alışverişe giderken yaptığınız listeyi çocuğunuza yazdırabilir, alışveriş sırasında listeyi eline verip, alınanları listeden bulup işaretlemesini isteyebilirsiniz.   Kaynaklar:

  1. Attention Deficit Hyperactivity Disorder A detailed booklet that describes the symptoms,

causes, and treatments, with information on getting help and coping, National Instute Of Mental Health, 2003.

  1. Castellanos FX, Lee PP, Sharp W ve ark., “Developmental Trajectories Of Brain Volume

Abnormalities İn Children And Adolescents With Attention Deficit Hyperactivity Disorder”, JAMA, 2002.

  1. Durston S, Hulshoff Pol HE, Schnack HG ve ark., “Magnetic Resonance İmaging Of Boys With

Attention Deficit Hyperactivity Disorder And Their Unaffected Siblings”, J Am Acad Child Adolesc Psychiatry, 2004.

  1. Kieling C, Goncalves RR, Tannock R, Castellanos FX. Neurobiology of attention deficit

hyperactivity disorder. Child Adolesc Psychiatr Clin N Am. 2008 Apr;17(2):285-307, viii. Review.

  1. Vincent A. My brain needs glasses. Living with hyperactivity, 2004.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

RANDEVU AL

Randevu Formu

 

Doğrulama